Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου 2015

Πότε χάνεται η ρύθμιση οφειλών στο δημόσιο μετά τις 15 Δεκεμβρίου 2015, με τις νέες ρυθμίσεις


Απαντήσεις με παραδείγματα.
Του φοροτεχνικού Γιώργου Δ. Χριστόπουλου
Αποκωδικοποιώντας τις νέες διατάξεις του πολυνομοσχεδίου βλέπει κανείς ένα νέο καθεστώς επί το αυστηρότερο για τους οφειλέτες που έχουν υπαχθεί στη ρύθμιση είτε με τις διατάξεις του νόμου  4321/2015, είτε με αυτές του προηγούμενου νόμου  4305/2014.
Για να επιτύχει τη σκλήρυνση της στάσης ο νομοθέτης (σημ. οι θεσμοί θέλω να πω) έναντι όσων δεν μπορούν ή δεν θέλουν να πληρώνουν έγκαιρα τις φορολογικές τους υποχρεώσεις, (όπως μπορούμε να δούμε πιο κάτω στη παράθεση των διατάξεων που παραμένουν)  χωρίς να πειράξει τις υφιστάμενες περιπτώσεις απώλειας της ρύθμισης που ήδη τρέχει, παρεμβαίνει νομοθετικά με «παράπλευρο» τρόπο, στις τρέχουσες νέες οφειλές που γεννιούνται, οι οποίες όταν δεν θα εξοφλούνται εντός της νόμιμης προθεσμίας καταβολής τους, θα χάνεται η  ρύθμιση του ως άνω νόμου.

Με τις νέες διατάξεις αντικαθίστανται οι προθεσμίες από την ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση νέας οφειλής όπως αυτές ορίζονται στις διατάξεις του άρθρου 47 του ν.4174/2013 (Κ.Φ.Δ.) και του άρθρου 7 του ν.δ. 356/1974 (Κ.Ε.Δ.Ε.) που προβλέπουν 30 ημέρες από την κοινοποίηση της ατομικής ειδοποίησης για καταβολή της οφειλής.

Η διαφορά με το νέο καθεστώς είναι σημαντική,  καθώς οι παραπάνω προθεσμίες αρχίζουν να τρέχουν από την ημερομηνία που οι νέες φορολογικές οφειλές κατέστησαν ληξιπρόθεσμες και όχι από την ημερομηνία λήψης ειδοποιητηρίου από την εφορία που στην πράξη καθυστερούσε και δεν εκδιδόταν άμεσα από την ημέρα που μια οφειλή γινόταν ληξιπρόθεσμη. Το νέο καθεστώς έχουν εφαρμογή για νέες οφειλές που η νόμιμη προθεσμία καταβολής τους λήγει μετά τις 15.12.2015.
Ας δούμε πιο κάτω τι μας λέει η αιτιολογική έκθεση και πως θα έχει ολόκληρο το άρθρο 8 του νόμου  4321/2015 με τη νέα περίπτωσης δ,΄ όπως αυτή αναδιατυπώνεται.

Αιτιολογική έκθεση:
Σχέδιο νόμου:

 
Άρθρο 4
Με τις διατάξεις της παραγράφου 1 της προτεινόμενης διάταξης αντικαθίσταται η περίπτωση δ' του άρθρου 8 του ν. 4321/2015, ώστε η ρύθμιση του ως άνω νόμου να απόλλυται, εάν ο οφειλέτης δεν εξοφλεί τις νέες οφειλές του, εντός της νόμιμης προθεσμίας καταβολής τους.
Κατ' εξαίρεση, και μέχρι τις 31.12.2017, η ρύθμιση δεν απόλλυται,  εάν οι οφειλές εξοφληθούν εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία που καθίστανται ληξιπρόθεσμες, για το χρονικό διάστημα από τις 15.12.2015 μέχρι τις 30.6.2016, και εντός δεκαπέντε (15) ημερών, για το χρονικό διάστημα από τις 1.7.2016 και μέχρι τις 31.12.2017.
Πέραν των ανωτέρω, για το χρονικό διάστημα από 1.1.2017 μέχρι 31.12.2017, η ρύθμιση απόλλυται εάν ο οφειλέτης καθυστερήσει την εξόφληση νέων οφειλών και δεν έχει παρέλθει εξάμηνο από την προηγούμενη καθυστερημένη εξόφληση.
Από την 1.1.2018, προϋπόθεση για τη διατήρηση της ρύθμισης είναι η εξόφληση των νέων οφειλών εντός της νόμιμης προθεσμίας καταβολής τους.
Σε κάθε περίπτωση, εντούτοις, η ρύθμιση του ν. 4321/2015 διατηρείται εάν οι νέες οφειλές είναι σε αναστολή ή ρυθμίζονται μετά από αίτηση του οφειλέτη, η οποία υποβάλλεται πριν οι οφειλές καταστούν ληξιπρόθεσμες.
Εφόσον οι νέες οφειλές με τις εντός ρύθμισης υπερβαίνουν σε σύνολο τις 50.000 ευρώ η ρύθμιση των νέων οφειλών χορηγείται μόνον εφόσον ο οφειλέτης αποδεικνύει οικονομική αδυναμία για την καταβολή τους εντός της νόμιμης προθεσμίας.
Τα ανωτέρω έχουν εφαρμογή για νέες οφειλές που η νόμιμη προθεσμία καταβολής τους λήγει μετά τις 15.12.2015.
Με τις διατάξεις της παραγράφου 2 της προτεινόμενης διάταξης τροποποιείται η παράγραφος 11 του άρθρου 51 του ν. 4305/2014, ώστε να προβλέπεται και για τη ρύθμιση του νόμου αυτού ως λόγος απώλειας η μη εξόφληση των νέων οφειλών του ακριβώς κατά τα οριζόμενα ως άνω για τη ρύθμιση του ν. 4321/2015.

 
Άρθρο 4
1. α. Η περίπτωση δ' του άρθρου 8 του ν. 4321/2015 (Α'32), όπως ισχύει, αντικαθίσταται ως εξής:
Άρθρο 8. Απώλεια ρύθμισης
Η ρύθμιση απόλλυται, με συνέπεια την υποχρεωτική άμεση καταβολή του υπολοίπου της οφειλής, σύμφωνα με τα στοιχεία της αρχικής βεβαίωσης και την άμεση επιδίωξη της είσπραξής της με όλα τα προβλεπόμενα από την ισχύουσα νομοθεσία μέτρα, εάν ο οφειλέτης:
α) δεν καταβάλλει δύο (2) συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις κατά τη διάρκεια του πρώτου οκταμήνου της ρύθμισης ή μετά την πάροδο του οκταμήνου δεν καταβάλλει τρεις (3) συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις ή καθυστερήσει την καταβολή των τριών (3) τελευταίων δόσεων της ρύθμισης για το αντίστοιχο χρονικό διάστημα,
β) δεν υποβάλλει τις προβλεπόμενες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος και του φόρου προστιθέμενης αξίας, καθ’ όλο το διάστημα της ρύθμισης των οφειλών του και μέχρι την εξόφλησή της, εντός τριών (3) μηνών το αργότερο από την παρέλευση της προθεσμίας υποβολής τους.
γ) Έχει ενταχθεί στη ρύθμιση με εσφαλμένες βεβαιώσεις.

 

δ) δεν έχει τακτοποιήσει κατά νόμιμο τρόπο τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του, ατομικές, καθώς και αυτές για τις οποίες έχει ευθύνη καταβολής, από την ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση και εντός της προθεσμίας που ορίζεται στις διατάξεις του άρθρου 47 του ν.4174/2013 (Κ.Φ.Δ.) και του άρθρου 7 του ν.δ. 356/1974 (Κ.Ε.Δ.Ε.), όπως ισχύουν κατά περίπτωση.
«δ) δεν εξοφλεί τις νέες, μετά την ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση του παρόντος νόμου, οφειλές του, εντός της νόμιμης προθεσμίας καταβολής τους.
Κατ' εξαίρεση, και όχι πέραν της 31ης.12.2017, η ρύθμιση δεν απόλλυται, εάν οι νέες οφειλές εξοφληθούν εντός αποκλειστικής προθεσμίας από την ημερομηνία που αυτές καθίστανται ληξιπρόθεσμες.
Η προθεσμία αυτή ορίζεται
ü  σε τριάντα (30) ημέρες μέχρι τις 30.6.2016 και
ü  σε δεκαπέντε (15) ημέρες από την 1.7.2016 μέχρι τις 31.12.2017.

Επιπλέον, από την 1η. 1.2017 μέχρι τις 31.12.2017, η ρύθμιση απόλλυται σε περίπτωση καθυστέρησης εξόφλησης νέων οφειλών, εάν δεν έχει παρέλθει εξάμηνο από την προηγούμενη καθυστέρηση εξόφλησης.

Η ρύθμιση δεν απόλλυται, εάν οι νέες οφειλές τελούν σε αναστολή είσπραξης ή υπάγονται σε ρύθμιση μετά από αίτηση του οφειλέτη που υποβάλλεται πριν τη λήξη της νόμιμης προθεσμίας καταβολής τους.
Εάν το συνολικό ύφος των οφειλών, νέων και εντός ρύθμισης, υπερβαίνει τις 50.000 ευρώ, η ρύθμιση των νέων οφειλών χορηγείται μόνον εφόσον ο οφειλέτης επικαλείται και αποδεικνύει ότι αντιμετωπίζει οικονομική αδυναμία για την καταβολή τους μέσα στη νόμιμη προθεσμία.
Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, η οποία εκδίδεται μέχρι τις 31.12.2015, ρυθμίζονται οι λεπτομέρειες εφαρμογής της παρούσας περίπτωσης.»

β. Οι διατάξεις της περίπτωσης α' ισχύουν για νέες, μετά την ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση του παρόντος νόμου, οφειλές, που η νόμιμη προθεσμία καταβολής τους λήγει μετά τις 15/12/2015.



Θα επιχειρήσουμε να δώσουμε μερικά παραδείγματα για να γίνουν κατανοητές ως ένα βαθμό οι νέες διατάξεις.

Έστω ότι ένας φορολογούμενος οφειλέτης έχει υπαχθεί στη ρύθμιση του νόμου 4321/2015, με 60 δόσεις των 1.000 ευρώ, τις οποίες εξυπηρετεί κανονικά.
Βρισκόμαστε στις 15 Δεκεμβρίου 2015 και οι υπολειπόμενες δόσεις της ρύθμισης είναι 52.000 ευρώ και παράλληλα έχει  3 οφειλές δόσεων  από ΕΝΦΙΑ πληρωτέες 31 Δεκεμβρίου, 31 Ιανουαρίου 2016 και 28 Φεβρουαρίου 2016, συνολικού ποσού 3.000 ευρώ.
Ερώτημα 1ο: μπορεί να ρυθμίσει στις 20 Δεκεμβρίου 2015 τις οφειλόμενες τρέχουσες δόσεις του ΕΝΦΙΑ επικαλούμενος ότι αντιμετωπίζει οικονομική αδυναμία για την καταβολή τους μέσα στη νόμιμη προθεσμία?
Σύμφωνα με την παραπάνω νέα διάταξη «εάν το συνολικό ύψος των οφειλών, νέων και εντός ρύθμισης, υπερβαίνει τις 50.000 ευρώ, η ρύθμιση των νέων οφειλών χορηγείται μόνον εφόσον ο οφειλέτης επικαλείται και αποδεικνύει ότι αντιμετωπίζει οικονομική αδυναμία για την καταβολή τους μέσα στη νόμιμη προθεσμία».
Ασφαλώς ο νομοθέτης μιλώντας για ρύθμιση των νέων οφειλών, εννοεί ότι θα χρησιμοποιηθούν οι υφιστάμενες δυνατότητες για την λεγόμενη πάγια ρύθμιση που προβλέπει το άρθρο 43 του                     ν.4174/2013 όπου «Μετά από αίτηση του φορολογουμένου πριν ή μετά τη λήξη της προθεσμίας καταβολής φόρου, η Φορολογική Διοίκηση δύναται να εγκρίνει πρόγραμμα ρύθμισης καταβολής των φορολογικών οφειλών σε μία ή περισσότερες δόσεις, εφόσον ο φορολογούμενος επικαλείται και αποδεικνύει ότι αντιμετωπίζει οικονομική αδυναμία για την καταβολή του φόρου στη νόμιμη προθεσμία και ότι έχει τη δυνατότητα συμμόρφωσης με το πρόγραμμα ρύθμισης. Το πρόγραμμα ρύθμισης οφειλών δεν μπορεί να υπερβαίνει το ένα έτος. Κατ' εξαίρεση το πρόγραμμα ρύθμισης οφειλών μπορεί να εκτείνεται έως δύο (2) έτη για φόρους που καταβάλλονται εφάπαξ».
Η απάντηση είναι  ότι εφόσον πληροί τις παραπάνω προϋποθέσεις θα μπορέσει να ρυθμίσει και τις οφειλόμενες δόσεις του ΕΝΦΙΑ.
Ερώτημα 2ο: έστω ότι η ρύθμιση των οφειλών του ΕΝΦΙΑ εγκρίνεται με 12 δόσεις από 270 η κάθε μία (250 + τόκοι 20 ευρώ). 
Εάν τώρα καθυστερήσει μία από αυτές τις δόσεις π.χ. αυτή που λήγει στις 31 Μαρτίου 2016 και την καταβάλει πέραν των επόμενων 30 ημερών. Έστω ότι την καταβάλει στις 5 Μαΐου 2016.
Τι θα συμβεί; Σύμφωνα με τις παραπάνω νέες διατάξεις δεν τήρησε την προθεσμία των 30 ημερών. Δηλαδή δεν εξόφλησε  την δόση στις 30 Απριλίου 2016 και την πλήρωσε εκπρόθεσμα στις  5 Μαΐου 2016.  
Άρα «Η ρύθμιση απόλλυται, με συνέπεια την υποχρεωτική άμεση καταβολή του υπολοίπου της οφειλής, σύμφωνα με τα στοιχεία της αρχικής βεβαίωσης και την άμεση επιδίωξη της είσπραξής της με όλα τα προβλεπόμενα από την ισχύουσα νομοθεσία μέτρα».
Ποια ρύθμιση «απόλλυται»; Η αρχική ασφαλώς του ν. 4321/2015, έστω και αν αυτή εξυπηρετείται κανονικά. Και επί πλέον και η νέα.
Όλα αυτά βέβαια θα τα δούμε με την επιβαλλόμενη προσοχή αφού όπως παραπάνω στο κείμενο της νέας διατύπωσης του άρθρου 8 του ν. 4321/2015, βλέπουμε ότι   «Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, η οποία εκδίδεται μέχρι τις 31.12.2015, ρυθμίζονται οι λεπτομέρειες εφαρμογής της παρούσας περίπτωσης.»
Ωστόσο θα πρέπει να προσθέσω εδώ ότι ο υπουργός Οικονομικών κος Ευκλείδης Τσακαλώτος άφησε χθες ανοικτό το ενδεχόμενο να θεσπιστούν εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια για την ένταξη ενός φορολογούμενου στις 12 δόσεις, χωρίς μάλιστα να αποκλείσει και την πιθανότητα να χρειαστεί ο φορολογούμενος να επισκεφθεί την εφορία.
Τέλος θα προσπαθήσουμε να προσεγγίσουμε με ένα ακόμα παράδειγμα την νέα διάταξη η οποία ορίζει ότι για το διάστημα από 1.1.2017  έως 31.12.2017  η ρύθμιση χάνεται αυτομάτως εφόσον ο οφειλέτης καθυστερήσει οποιαδήποτε οφειλή (ανεξαρτήτως ημερών) και ταυτόχρονα είχε στο προηγούμενο εξάμηνο μια ακόμα καθυστέρηση εξόφλησης ληξιπρόθεσμης οφειλής.
Παράδειγμα
Φορολογούμενος που έχει υπαχθεί στην ρύθμιση, καθυστερεί για 7 ημέρες  την πρώτη δόση του φόρου εισοδήματος η οποία λήγει την 31η Μαΐου 2017. σε αυτή την περίπτωση δεν χάνει την ρύθμιση γιατί εξόφλησε την ληξιπρόθεσμη οφειλή του εντός των 15 ημερών.  Ο ίδιος φορολογούμενος καθυστερεί να πληρώσει το ΦΠΑ Ιουνίου μία ημέρα, (αντί στις 31.7.2017 το πληρώνει την 1.8.2017). Αυτομάτως χάνει την ρύθμιση, γιατί έχει υποπέσει μέσα στο προηγούμενο εξάμηνο σε μια ακόμη καθυστέρηση. Σε αυτή την περίπτωση δηλαδή δεν του δίνεται το δικαίωμα να εξοφλήσει μέσα σε 15 ημέρες.
Αντίθετα εάν ο συγκεκριμένος φορολογούμενος μετά την καθυστέρηση της δόσης φόρου εισοδήματος, συνεχίσει κανονικά να πληρώνει εμπροθέσμως τις οφειλές του, τότε μετά την 1.12.2017 (και μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2017) ξανακερδίσει το "δικαίωμα" της καθυστέρησης πληρωμής ληξιπρόθεσμων οφειλών για 15 ημέρες. 
Όλα τα ανωτέρω που αποτελούν μια πρώτη προσέγγιση των νέων διατάξεων, τελούν υπό την αίρεση της ψήφισης του νομοσχεδίου και με την επιφύλαξη της ερμηνευτικής εγκυκλίου που θα ακολουθήσει.
Σε κάθε περίπτωση ο κόμβος θα επανέλθει μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, με ένα ολοκληρωμένο άρθρο, με νέα παραδείγματα και ανάλογο σχολιασμό των διατάξεων έτσι όπως θα έχουν διαμορφωθεί στο τελικό ψηφισθέν νομοσχέδιο.

http://taxheaven.gr